Pesach brochure 5774

Gerrit van der Veensjoel, om 07.15 uur.

AMOS Kalfjeslaan 376, Amsterdam 07.30 uur.

Buitenveldert: info via [email protected]

Amstelveen: info via [email protected]

Lekstraat: info via [email protected]

RAS; info via [email protected]
07.30 uur
Sjoel Den Haag, Cornelis Houtmanstraat 11

Sjoel Heemstede, Lanckhorstlaan 42

info via: [email protected]

——————————————————————————————-

Huisdieren

Het verbod om tijdens Pesach chameets in huis te hebben kan ook gevolgen hebben voor uw huisdieren. Veel soorten dierenvoeding bevatten namelijk granen die men niet in huis mag hebben. Daarnaast wordt er vaak soja, rijst of maïs aan toegevoegd, die uw viervoeter, vogel of vis, in tegenstelling tot uzelf, wel mag eten. Omdat de meeste honden en katten geen liefhebbers van matzes zijn, geven we hier een paar algemene tips.

Geef het dier zoveel mogelijk vers voer: vis, hart, pens enzovoorts. Koo
U kunt er eventueel wat in bouillon verkruimelde matze doorheen doen.p het voor Pesach en vries het in kleine dagporties in.

Blikvoer dat geen granen bevat is toegestaan.

Voor vragen omtrent overige diersoorten en hun voeding op Pesach kunt u contact opnemen met de ressortale rabbinaten of het Opperrabbinaat voor Nederland.

Let op: sommige dieren kunnen bij een plotselinge verandering van voeding erg ziek worden. Raadpleeg hiervoor uw dierenarts.

——————————————————————————————-

Pesach-maaltijden

Bent u om wat voor reden dan ook niet in staat om zelf uw maaltijden tijdens Pesach te verzorgen, informeert u dan hier:

Amsterdam:
– Fa. Langerhuize
T: 020-347 2400
@: [email protected]
– Fa. Marcus ORT
T: 020-671 9881

——————————————————————————————-

Verkoop Pesach-artikelen

Nijmegen
Pasternak Kosjere Producten
T: 06-2467 9354
F: 084 74 19 615
@: [email protected]

Rotterdam
Zondag 6 april van 10.30 – 14.00 uur
Voor meer informatie:
@: [email protected]

——————————————————————————————-

Overzicht Pesach-producten


Voor gebruik op Pesach verboden artikelen

Artikelen die op Pesach niet in ons bezit mogen zijn:

Alcoholhoudende dranken zonder Pesachzegel, beschuit, bier, biscuits, bouillonblokjes, brood, bruine suiker, licht en donkere basterdsuiker, cornflakes, crackers, custardpudding en vlapoeder, drop, essences, gebak, gort, gries, havermout, koekjes, macaroni, matzes zonder Pesachzegel, medicijnen*, meel (paneer-, zelfrijzend en andere soorten meel), ontbijtkoek, vermicelli en alle overige producten die één of meer van de vijf graansoorten bevatten (tarwe, rogge, gerst, haver en spelt).

Artikelen die opgeborgen mogen worden:

Balletjes of zuurtjes (mits geen meel bevattend), bessensap, boter, citroen- en tomatensap, chocolade in alle vormen (mits geen meel bevattend), gember, honing, jam, kokosmeel, maïzena, mayonaise (mits geen meel bevattend), mosterd (mits geen meel bevattend), peulvruchten, pindakaas, rijst, rijstvlokken, kindermeel (voor zover het een rijstproduct is), siropen, specerijen, poeder- en vanillesuiker, tandpasta, zuur, eau de cologne en parfums.

Toegestane artikelen

a. Artikelen bereid onder toezicht van het Opperrabbinaat voor Nederland:

• Matzes
• matzemeel
• kaas
• haring
• advocaat en likeur.

Deze producten dienen voorzien te zijn van het Pesachzegel.

b. Onder Rabbinaal Toezicht bereide artikelen

c. Artikelen die geoorloofd zijn voor gebruik op Pesach, zonder speciaal voor Pesach te zijn vervaardigd:

– synthetische afwasmiddelen zoals Dreft, Dubro, en Lux.
– schoonmaakmiddelen zoals Cif, Vim
– toiletzeep (niet voor vaatwerk)
– poetsmiddelen: Haggerty, Silvo
– witte basterd- en kristalsuiker
– cacaopoeder
– koffie en thee zonder toevoegingen (Douwe Egberts,  Nespresso, en Van Nelle), oploskoffie (Douwe Egberts)
– fruit (vers)
– groenten (vers) Geen peulvruchten, sperziebonen of snijbonen)
– Spa Rood, Blauw, Groen
– vis (uitsluitend vers)
– zoetstof Natrena (vloeibaar en in poedervorm)
– bruine amandelen
– ongepelde hazelnoten
– zout

d. Babyvoeding

De volgende producten mogen weliswaar door baby’s genuttigd worden, doch niet in aanraking komen met het Pesachvaatwerk. Pannen, borden etc. dienen apart gehouden te worden en apart te worden afgewassen.

– Nutricia: alle melkproducten
– Nutricia Olvarit: groenten en fruit serie 4m: 00, 01, 11, 51, 52, 71, 2631, 2632, 2664, 2667, 2689 serie 6m: 02
– Roosvicee (Recter)
– Karvan Cevitam (Zwaardemaker): alle smaken (m.u.v. druiven)
– Similac Advance
– Similac-Isomil
– Similac Top 1,2,3
– Enfamil
– Enfamil Prosobee
– Nutramigen 1 en 2

Geneesmiddelen

Over het gebruik van geneesmiddelen op Pesach raadplege men het Opperrabbinaat voor Nederland of het ressortale rabbinaat. Adressen en telefoonnummers vindt u op pagina 11. Verander geen enkel medicijn zonder eerst uw arts te raadplegen.

Let op:

Alle artikelen die voor het gebruik op Pesach geoorloofd zijn zonder onder rabbinaal toezicht Kasjeer-Le-Pesach te zijn bereid, dient men vóór Pesach te kopen.

Let op 2:

Er zijn meerdere artikelen uit Israël, Frankrijk en andere landen verkrijg-baar met een zegel of opdruk ORT Kasjer le Pesach, die volgens de Asjkenazische traditie desondanks ongeoorloofd zijn omdat zij kitniot (peulvruchten) bevatten. Lees goed op de verpakking en bij twijfel raadplege men zijn rabbinaat.

Let op 3:

Ook voor slaolie en bruine suiker geldt: uitsluitend geoorloofd indien ORT Kasjer le Pesach.

Inlichtingen

Inlichtingen over artikelen waarover twijfel bestaat kan men – mits tijdig aangevraagd – verkrijgen bij het Opperrabbinaat voor Nederland, Van der Boechorststraat 26 te Amsterdam, [email protected], T: 020-301 8490, F: 020-301 8491 of bij de ressortale rabbinaten.

De website www.oukosher.org bevat een lijst van producten met een OU-hechsjer (een O met een U erin) die het hele jaar kosjer voor Pesach zijn, zonder dat ze de P van Pesach in het hechsjer hebben staan. Informatie van het London Beth Din.

——————————————————————————————-

TIEN VRAGEN VOOR DE SEIDER

Vraag 1: Is de matsa een symbool van slavernij of bevrijding?

In de Tora staat hierover: “Zeven dagen zult u daarbij (bij het Pesach-offer) matsot eten, brood van ellende, want in grote haast bent u uitgetrokken uit het land Egypte” (Deut. 16:3).

Rabbi Elazar en Rabbi Akiva

In de Talmoed (B.T. Berachot 9a) hebben Rabbi Elazar en Rabbi Akiva een meningsverschil over de betekenis van de haast.

Rabbi Elazar ben Azarja is van mening dat het gaat over de haast van de Egyptenaren.

Rabbi Akiva is van mening dat het gaat over de haast van het Joodse volk.

Dit leidt ook tot een verschillende uitleg van het tijdstip waarop de haast plaatsvond en de symboliek van de matze.

Volgens Rabbi Elazar ben Azarja was het moment van de haast ’s nachts. De Egyptenaren hadden ontzettende haast om de Joden weg te sturen naar aanleiding van de tiende plaag midden in de nacht.

Volgens Rabbi Akiva was het moment van de haast overdag. De Joden hadden haast om weg te komen uit Egypte vanwege de drukkende slavernij. De Uittocht uit Egypte vond overdag plaats.

Snelheid ’s nachts of overdag?

Volgens de uitleg van Rabbi Elazar ben Azarja eten wij de matsa op Pesach vanwege de snelheid ’s nachts. In de nacht waren de Joden nog niet uitgetrokken. Volgens deze uitleg moet de Hagada stellen dat: “Ha lachma anja – Dit het brood der ellende is dat onze voorouders hebben gegeten in Egypte”. Het is het brood van de ellende dat ze tijdens hun werk aten.

Maar volgens Rabbi Akiva die stelt dat wij matsa eten omdat de Joden in grote haast zijn uitgetrokken overdag, is de matsa een symbool van vrijheid en past daarbij de lezing van Ha lachma anja van Maimonides zeer wel: “Dit is het brood der ellende, dat onze voorouders, die uit Egypte zijn getrokken, hebben gegeten.”

Beide waar

Omdat beide meningen, die van Rabbi Elazar ben Azarja en die van Rabbi Akiva, waar zijn, eten wij de matsa met beide gedachten. Het brood der ellende eten we omdat we in Egypte zaten als slaven maar ook omdat wij snel vertrokken zijn uit Egypte. Matsa is brood van overgang. We vierden in Egypte de overgang van slavernij naar vrijheid.

Uiterst actueel

Voorgaande is tot op de dag van vandaag uiterst actueel. Wij zitten nog steeds in galoet (ballingschap). Ha lachma anja lezen wij om uit te leggen hoe dat kan. Het kan dus! Soms is ons Zionsverlangen sterk en hebben wij haast om naar het Heilige Land te trekken. Soms hebben we weinig haast om het galoet te verlaten. Soms heeft de omgeving daar wel veel haast mee. Vaak worden wij daardoor dan aangemoedigd in Israël ons heil te zoeken.

Vraag 2: Is de uitnodiging van Ha lachma anja – laat iedere hongerige komen en eten niet te laat? Niemand kan meer komen zo laat?!

Dit stukje: “Iedereen die het nodig heeft, laat hij komen en mee eten” kan bijna niet bedoeld zijn om de armen uit te nodigen voor het meedoen aan de Seider. Daarvoor is het te laat. Men is al thuis met het gezin en niemand van buiten hoort de uitnodiging nog!

Eerdere zorgplicht

Men moet dus zeggen dat deze uitnodiging een deel van onze zorgplicht is, die al veel eerder inging. We worden eraan herinnerd dat wij op Seideravond moeten kunnen zeggen dat wij voor ieders Seider hebben gezorgd. Het herinnert ons eraan dat wij al veel eerder een plicht hebben om iedereen te laten meedoen met het nationale Seidervieren.

Vraag 3: In Ha lachma anja staat het wel erg dubbel: “Nu nog hier maar volgend jaar in het land Israël. Nu zijn we nog slaven. Volgend jaar zijn we vrij”

Beide uitspraken over plaats en slavernij – slaan hoogstwaarschijnlijk op twee verschillende perioden in de geschiedenis. Toen de Joden in de Babylonische ballingschap waren (500 voor), zaten ze in het huidige Irak. Toen zeiden ze: “Nu nog hier maar volgend jaar in het land Israël.”

Maar gedurende de tweede Tempelperiode zaten de Joden in Israël, maar waren ze vrijwel continu onder vreemde heerschappij. Toen zeiden ze: “Nu zijn we nog slaven maar het volgend jaar hopen wij vrije mensen te zijn.” Zo bespreken we aan het begin van de Seider in vogelvlucht de hele Joodse geschiedenis van verdrukking en ballingschap.

Twee stadia

Het zou ook kunnen slaan op de twee stadia van de bevrijding.

Volgens Rabbi Elazar ben Azarja is de tijd dat men het Pesach-offer mag eten tot midden in de nacht (tegenwoordig in Nederland 01.39 u.) en volgens Rabbi Akiva is het tot de ochtendgloren.

Volgens Rabbi Elazar ben Azarja dat men het Pesach-offer alleen maar mag eten tot midden in de nacht, at men het bevrijdingsoffer nog voor de tijd van de bevrijding uit Egypte. Toen kon men terecht zeggen: “Nu zijn wij nog slaven”.

Maar volgens Rabbi Akiva, die stelt dat men het Pesach-offer de hele nacht mag eten, waren de Joden in feite al vrij na midden in de nacht, toen de plaag van de eerstgeborenen plaats vond. Toen waren ze alleen nog maar in Egypte en kon men zeggen: “Nu zijn we hier, het volgend jaar zijn we in het land Israël.”

Vraag 4: Is Avadiem hajinoe – slaven waren wij voor Farao – meer dan alleen een historisch verhaal?

Jazeker. Gedurende de Egyptische ballingschap waren wij slaven voor Farao. Een slaaf heeft geen eigen, echt zelfstandig doel in het leven. Zijn enige doel is het uitvoeren van de wil van de heer. Zijn meester bepaalt zijn levensdoel. Wij gingen vanuit Farao’s heerschappij over in G-d’s heerschappij. Dit leert ons veel over het doel en de bestemming van het Joodse volk.

Vraag 5: Was het vertellen over de Uittocht ook voor de uittrekkende generatie een mitswa (gebod)?

Ook al zijn wij grote geleerden, toch blijft het een mitsva (gebod) om te vertellen over de uittocht uit Egypte. Vertellen in dit opzicht betekent helder maken (de stam van `lesapeer’ is `duidelijk maken’).

Ook de Joden die uittrokken uit Egypte moest duidelijk gemaakt worden waarvoor dit allemaal diende en wat zij allemaal aan G-d te danken hadden. Dit was ook toen niet voor iedereen even duidelijk. Vergelijk dat eens met alle wonderen, die wij tegenwoordig meemaken! Als je er middenin zit, zie je de wonderen niet meer zo makkelijk!

Vraag 6: Geldt de vertelplicht ook nog na middernacht?

Is de mitsva (het gebod) van het vertellen over de Uittocht alleen maar wanneer de concrete objecten, zoals matsa en maror (bitter kruid), verplicht voor je liggen, of gaat de verplichting om te vertellen over de Exodus ook door tot na middernacht – wanneer matsa en maror niet meer verplicht voor je liggen?

Rabbi Elazar ben Azarja is bijvoorbeeld van mening dat men matsa en maror alleen maar tot middernacht kan eten. Desondanks behoorde hij tot de vijf grote geleerden die in Bnee Brak tot ’s ochtends vroeg door vertelden over de Uittocht uit Egypte.

Hieruit ziet men dat de mitsva (het gebod) van het vertellen over de Uittocht uit Egypte niet alleen geldt tijdens het eten van matsa en maror, maar de hele nacht van de bevrijding doorgaat.

Vraag 7: Zal de Exodus verbleken bij de Masji’ach?

De Chagamiem (Wijzen) stellen, dat men ook in de tijd van de Masji’ach nog over de Exodus zal spreken en zijn het niet eens met Ben Zoma, die stelt, dat dat dan niet meer gebeurt. In de Talmoed (B.T. Berachot (12b)) staat dat Ben Zoma tegen de Chagamiem zei: “Vermeldt men dan de uittocht uit Egypte in de tijd van Masji’ach? Er staat immers geschreven: ‘Er komen dagen, zegt G-d, dat men niet meer zal zeggen “G-d leeft, die de Bnee Jisra’eel uit Egypte heeft gehaald”, maar “G-d leeft omdat Hij het hele Joodse volk uit de landen, waar Hij ze naartoe gedreven had, verzameld heeft”.

Rasjba (13e eeuw) legt uit dat de bedoeling niet is dat er geen mitsvot meer zullen bestaan in de tijd van de Masji’ach. De hele bedoeling van de verplichting om te vertellen over de Uittocht uit Egypte is om het geloof in de voorzienigheid van G-ds wereldleiding te versterken.

In de tijd van de Masji’ach zullen er enorme wonderen plaatsvinden bij de bevrijding van het Joodse volk uit de heerschappij van de volkeren. De bevrijding uit Egypte zal relatief een klein wonder zijn, in vergelijking met de wonderen in de tijd van de Masji’ach.

De Chagamiem menen dat de Uittocht uit Egypte toch niet van zijn plaats zal wijken. Ondanks alle grote openbaringen in de Messiaanse periode zal men toch de Exodus uit Egypte vermelden als het begin van alle latere bevrijdingen.

Maimonides vertelt in zijn hilchot Melachiem (Koningsvoorschriften 12:2) dat er geen verschil is tussen deze wereld en de tijd van de Masji’ach, behalve dat de Joden nu nog onderworpen zijn aan vreemde heerschappij. Als dit zo is, is het duidelijk waarom volgens de Chagamiem ook in de Messiaanse tijd nog gesproken zal worden over de Exodus.

De tijd van de Masji’ach zal een tijd van vrede, onderling begrip en opheffing van G-dsverduistering zijn. Maar dat wil niet zeggen dat men de Uittocht uit Egypte geen belangrijke plaats meer toekent. Ben Zoma is daarentegen van mening dat de Masji’ach zulke grote wonderen zal verrichten, dat de Uittocht uit Egypte daarbij in het niets verdwijnt.

Vraag 8: Waarom spreken de Tora en de Haggada ook over de rasja (het verdorven kind), die zijn tijd verdoet, zijn capaciteiten verspilt en het G-ddelijk beeld in zijn ziel verkwanselt?

De Chagam (het wijze kind) staat vlak voor de rasja omdat alleen de Chagam in staat is om het verdorven karakter van de rasja te doorzien. Alleen de Chagam kan ervan leren hoe hij zijn tijd nuttig kan besteden. Hij is ook de enige die de rasja ten goede kan beïnvloeden. De Chagam weet het antwoord al op al zijn vragen. We spreken over en tot de rasja omdat ook hij een onderdeel vormt van ons volk.

Vraag 9: Wat antwoorden we aan de rasja (verdorven geest)?

“En ook jij  moet zijn tanden stomp maken.”

Bij de rasja draagt de Tora op ‘om hem te vertellen dat dit een Pesachoffer is voor Hasjeem (G’d)’ (Sjemot/Exodus 12:26).

In de Hagadatekst staat echter dat wij zijn tanden moeten stomp maken.

Het antwoord is dat men in eerste instantie zeker moet proberen de rasja op alle mogelijke sympathieke manieren naderbij te brengen tot het Jodendom. Dat is de inhoud van de pasoek uit de Tora.

Maar wanneer hij volhardt in zijn slechtheid, moet men hem hard aanpakken. Harde liefde.

Misschien mogen we ook een ander verschil maken tussen de rasja in de Tora en de rasja in de Hagada. Bij de rasja in de Tora staat er dat hij naar Israël is gekomen en daar woont. Hij heeft het te goed gehad en daarom verliet hij het Jodendom. Dit soort rasja moet men onderwijzen. Het komt wel goed. Hij zit in een goede omgeving.

Maar de rasja uit de Hagada leeft na de verwoesting van de Tempel en is nog steeds slaaf van vreemde mogendheden in een ongezonde, anti-Joodse sfeer. Hij leeft in galoet en het is voor hem moeilijk om zijn Jodendom te vergeten omdat hij daar door de niet-Joodse omgeving constant aan herinnerd wordt. Als hij zich desondanks wil losmaken van het Jodendom en vraagt: ”Wat is deze dienst voor jullie?”, dan heeft het geen zin meer om hem te antwoorden. Want hij wacht niet op een antwoord. Hij wil alleen zijn woede en frustratie kwijt.

Vraag 10: Wat is het verschil tussen de vraag van de Chagam en de rasja?

Waarin bestaat nu eigelijk het verschil tussen de vraag van de Chagam (wijze) en de woorden van de rasja (de slechterik)? De Talmoed (B.T. Sjabbat 55) stelt dat Rabbi Channina van mening is “dat het stempel van G’d waarheid is”.

Rasji legt uit dat het Hebreeuwse woord waarheid (emmet) uit de volgende letters bestaat: de eerste letter is een Allef, de eerste letter van het alfabet. De Mem is een van de middelste letters en de Taav is de laatste letter van het alfabet. Dit duidt op de vers: “Ik ben de eerste, Ik ben de laatste en Ik blijf hetzelfde”. Bestendigheid en duurzaamheid.

Daarom zegt de Chagam: “Hetgeen G’d jullie (et-chem) geboden heeft”: G’d met het woordje et-chem omdat de wijze zoon volledig gelooft dat G’d Allef – de eerste – was, Chaf-Mem – de middelste (letters) – is en Taav – de laatste (letter) zal zijn.

De rasja (slechterik) gelooft echter alleen maar in zichzelf en de concrete wereld om zich heen. Hij ziet alleen het heden. Daarom vraagt hij: “Wat is deze dienst voor jullie?”. Hij gebruikt het woord `lachem’, dat allemaal middelste letters bevat en waarmee hij aangeeft dat hij alleen maar gelooft in het heden en de geneugten van het nu.

Het verleden en de toekomst vergeet hij. Daarom staat er ook: “omdat hij zichzelf heeft uitgesloten van de gemeenschap” met het woordje et = Allef-Taav. Hij gelooft niet in Allef en Taav, het verleden en de toekomst en daarom ontkent hij het G’ddelijke Scheppingsplan dat een duidelijk begin heeft en ergens toe leidt. Er is meer dan enkel het heden.

Pesach kasjeer vesame’ach!

 

——————————————————————————————-

 

 

Pesach voor de kinderen!

Kleur de puzzel mooi in en knip netjes de puzzel uit.
Je hebt nu je eigen unieke Pesach puzzel gemaakt!
Wie in jouw familie kan deze puzzel allemaal oplossen?

Kijk op JELED.net voor nog meer leuke Pesach opdrachten!