Karolien Postma heeft een gedicht geschreven naar aanleiding van haar bezoeken aan de Joodse begraafplaats in Kolham. Deze plaats ligt in de driehoek tussen Groningen, Slochteren en Hoogezand. De begraafplaats was van de Joodse Gemeente Hoogezand. In februari 1942 vond er de laatste begrafenis plaats; in 1974 en in 1976 zijn er nog twee naoorlogse begravingen geweest.
Karolien Postma woont in de omgeving van Kolham en heeft de Joodse begraafplaats meerdere keren bezocht. “Ik vind het een bijzondere plek en heb er momenten in stilte en aandacht mogen doorbrengen. De plek heeft mij geïnspireerd tot het schrijven van het gedicht Onvoltooid verleden tijd. Na enig aarzelen heb ik besloten om dit gedicht met u te delen, om u te laten weten hoe deze plek mij heeft geroerd.”
Onvoltooid verleden tijd
(Joodse begraafplaats in Kolham)
Een grindpad leidt naar de verscholen plek
waar grafstenen roerloos voor zich uit staren;
ongeordend – ze weten de rijen niet te sluiten.
Verbrokkeld, verweerd en met mos bedekt
zijn ze stille getuigen van amper honderd jaren.
Alles wat daarna kwam, sloot de tijd erbuiten.
“Daar zijn hoog en laag verzameld”
maakt de steen bij de ingang bewust.
Een handvol heeft hier een blijvend huis gevonden.
Zij die later kwamen, werden wreed ontzameld
en vonden elders uitgeput hun rust.
Enkel in naam zijn zielen hier met daar verbonden.
Terwijl auto’s verderop voorbij razen,
zijn levens hier in genade stil blijven staan.
Niets lijkt voort te duren tot in eeuwigheid
– een zuchtje wind doet al stof
wegblazen –
toch weten stenen de verwering te doorstaan.
Volmaakt speelt hier een onvoltooid verleden tijd.
Karolien Postma, juli 2019
