De vakantieperiode is weer aangebroken.
Vakantie hebben we nodig, of althans wij zijn er zelf zo sterk in gaan geloven dat we het moeten hebben, dat we het inderdaad daardoor niet meer kunnen ontberen!
En laten we eerlijk zijn: uitrusten en tot jezelf komen is goed …… .
Maar wat niet goed is, is de vrijheid die mensen zich aanmeten. Juist in de vakantie leeft vaak de alles mag en alles kan – gedachte.
Niet voor niets hebben onze Geleerden ingesteld dat juist in de zomerperiode, wanneer de avonden veel langer worden, iedere sjabbat geleerd wordt uit de Pirkee Awoth – de Spreuken der Vaderen. Wetten staan daar niet zozeer in, het zijn ook geen hoogdravende filosofieën die daar worden gebracht, maar veelal de normale intermenselijke omgangsvormen en omgangsnormen.
“Toen (de profeet) Bil’am zijn ogen opsloeg en het Joodse volk daar naar zijn stamindeling gelegerd zag, kwam de geest van G’d over hem” (Bamidbar 24:2) en hij sprak de beroemde zegen “Hoe goed zijn uw tenten Ja’acov , uw woningen Jisraeel”. “Waarom veranderde de vervloeking die Bil’am eigenlijk had willen uitspreken in een zegen”, vraagt onze beroemde verklaarder Rasjie zich af. “Omdat hij (Bil’am) zag dat de ingangen van de tenten van de joodse families niet tegenover elkaar waren geplaatst”!
Maar waarom hadden de Joden hun tenten dusdanig opgesteld dat de ingangen niet tegenover elkaar waren? Is het niet praktischer als ingangen zich juist dicht bij elkaar bevinden?
Tsnioeth, ingetogenheid!
Doordat de ingangen niet tegenover elkaar stonden was er geen inkijk, de privacy van ieder gezin werd gewaarborgd, er werden geen taferelen gezien bij de buren die niet voor derden bestemd waren!
Je blik onder controle houden is een belangrijke voorwaarde om mens te blijven. Als een mens zijn ogen echter de vrije loop laat en zich primair laat leiden door gevoel, waarmee verschilt hij dan van een dier dat afgaat op zijn instinkt?
“Hoe goed zijn uw tenten”. De “tent” wijst op een tijdelijk verblijf. Een tent breek je af en zet je later weer op.
Waarom wordt deze les van ingetogenheid aan ons voorgehouden via een tijdelijke woning, een tent?
Het antwoord is duidelijk: juist in de vakantie periode, wanneer we tijdelijk op de camping staan, langs de boulevard lopen, het Stadspark bezoeken, op het water varen, juist dan moeten we extra alert zijn om mens te blijven.
Ik wens u een goede vakantie, met extra ruimte voor Tora-studie en bovenal waakzaamheid ten aanzien van waarden en normen.
Binyomin Jacobs, opperrabbijn
