In Bourtange is een plaquette geplaatst ter nagedachtenis aan twee inwoners van het Groninger vestingplaatsje. Het huis waar Ella en Mozes Braaf woonden is gesloopt, maar een herinneringssteen houdt in nagedachtenis als laatste Joden van Bourtange in ere. De gemeente Vlagtwedde kocht en sloopte de woning enkele jaren geleden in het kader van toekomstige ontwikkelingen van de Vesting Bourtange. De afspraak met de heer Grünberg om een blijvende herinnering aan de Joodse Ella en Mozes Braaf te plaatsen, is nu nagekomen. Op donderdag 29 januari 2009 heeft wethouder Seine Lok met Michaël Grünberg een plaquette onthuld op de hoek Bisschopsweg – Nieuwerksweg in Bourtange, ter nagedachtenis aan Ella en Mozes Braaf.
Nooit mogen mensen vergeten wat er in het verleden is gebeurd. Ook Michaël Grünberg heeft dat gedacht toen hij zijn huis aan de Bisschopsweg 36 in Bourtange aan de gemeente Vlagtwedde verkocht. Hij verzocht bij de verkoop om een herinnering te plaatsen aan zijn Joodse oom en tante Mozes en Ella Braaf, van wie hij de woning erfde.
Het Joodse echtpaar bewoonde het huisje aan de rand van de Vesting Bourtange tussen 1932 en 1967. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog moesten zij echter onderduiken.
De heer Grünberg, voorzitter van de Synagoge in Osnabrück, is een neef van de familie Braaf en bezocht in zijn jeugd elke zondag zijn tante Ella en oom Mozes.
Rondom 1932 betrok het Joodse echtpaar Mozes Braaf en Ella Braaf-Jacobs hun huis aan de rand van de Vesting Bourtange. Door de Jodenvervolging in ’40-’45 moest het echtpaar noodgedwongen onderduiken. Zo zijn zij bijna aan de bezetter ontsnapt, totdat Ella en Mozes in 1945 alsnog werden verraden en afgevoerd naar kamp Westerbork. Doordat de bevrijding kort daarop volgde, vertrokken er geen treinen meer naar de vernietigingskampen. Het echtpaar keerde terug naar de Bisschopsweg 36 in Bourtange, waar zij hebben gewoond tot Mozes Braaf in 1967 overleed. Zijn vrouw overleed drie jaar later.
foto: H. Banus
