Ter herinnering aan de internering van ruim 200 Joodse mannen in werkkamp Geesbrug is door een van de overlevenden een herdenkingssteen onthuld. Maurits Buitenkant heeft in Geesbrug, tussen Hoogeveen en Emmen (Drente) een herdenkingssteen onthuld. Buitenkant is een van de meer dan 200 Joodse mannen die in 1942 in het werkkamp gevangen zat.
De onthulling van het monument door hem is bijzonder, omdat de meeste Joodse mannen die in Geesbrug verbleven de oorlog niet hebben overleefd. Zij werden in de nacht van 2 op 3 oktober 1942 vanuit Geesbrug via kamp Westerbork naar Duitse vernietigingskampen afgevoerd. De inmiddels 86-jarige Maurits Buitekant slaagde er in het werkkamp Geesbrug te ontvluchten. Na zijn ontsnapping wist hij onder te duiken in Den Haag.
Dr Loe de Jong omschreef de kampen als ‘een fuik; allen die zich erin bevonden, zou de bezetter te gelegener tijd met één grote actie kunnen grijpen en deporteren…’.
De heer Buitenkant onthulde het gedenkteken bij de toegangsweg naar het voormalige werkkamp samen met Binyomin Jacobs, hoofdrabbijn van het IPOR.
Rabbijn Jacobs benadrukte in zijn toespraak: `In Nederland waren maar weinig mensen echt slecht, maar ook weinig Nederlanders waren echt goed.` Iets, wat de lokale pers als een ‘gedenkwaardige uitspraak’ kwalificeerde.
De gedenksteen staat aan de Verlengde Hoogeveensevaart nabij de Luchiesweg. Er waren enkele familieleden van de destijds geïnterneerde Joodse mannen, waaronder Ina Sousa, dochter van één van de mannen, die een gedicht voordroeg.
Aanwezig waren verder leerlingen van de twee basisscholen in Geesbrug. Zij werkten de afgelopen maand aan een project rond de oorlog. De resultaten hiervan waren na de onthulling in dorpshuis De Tiphof te bekijken. De scholen hebben het monument geadopteerd. De leerlingen legden na afloop van de plechtigheid elk een roos bij de gedenksteen. Verder droegen vier leerlingen gedichten voor. De plaatsing van het monument was een initiatief van de werkgroep Joods Monument Geesbrug, namens deze groep sprak de heer Jac. Feddema.
Buitenkant vertelde de leerlingen dat de gevangenen voor de Heidemij geulen moesten graven van twee meter diep en twee meter breed. Waarom dat moest gebeuren, weet Buitenkant niet.
Historicus Gerrit Kleis uit Geesbrug heeft een brochure geschreven over de geschiedenis van het werkkamp.
Op meerdere plaatsen in het oosten van het land zijn zo’n 40 werkkampen voor Joodse mannen geweest. Onder meer in Twilhaar, in Gijsselte en in de omgeving van Ruurlo. In Tiendeveen is in mei 2009 ook een herdenkssteen met daar op een plaquette onthuld. Zie HIER een filmpje van RTV Drenthe.
