In het Drentse Gijsselte komt een gedenksteen. Daar waren in 1942 ruim tweehonderd Joodse mannen gedwongen te werk gesteld, totdat via Westerbork deportatie volgde. Het monument in de bossen van Gijsselte komt er ter nagedachtenis aan ruim tweehonderd joden die in 1942 maandenlang in het Kamp Gijsselte in gevangenschap doorbrachten. In de nacht van 2 op 3 oktober van dat jaar werden ze naar Kamp Westerbork gebracht. Van daaruit werden de mannen gedeporteerd naar Duitse vernietigingskampen. Een van de geïnterneerden in Gijsselte was Barend Santen (1886-1942 Auschwitz), vader van Sal Santen, socialistische activist en schrijver.
Initiatiefnemer voor de steen in Gijsselte is Roelof Wever. Wever maakte het als kind van dichtbij mee, het kamp dat vlakbij de boerderij van zijn ouders werd ingericht. Als jongen van 12 jaar haalde hij in 1942 in het geheim voedsel voor de joodse arbeiders. Hij nam het voortouw na de onthulling in 2006 van een monument op de Brink in Ruinen voor twee gedeporteerde en omgekomen joodse families uit Ruinen. De eerste giften voor een gedenksteen voor joodse arbeiders in Gijsselte zijn binnen. Volgens Piet Bruins van de werkgroep die ijvert voor de steen, staat intussen zo’n 1000 euro op de rekening. er is in totaal ongeveer 3500 euro nodig.
Naast de bekende kampen Westerbork, Vught en Amersfoort, bevonden zich in 1942 in het oostelijk deel van Nederland meer dan 40 kleine(re) interneringskampen, waar opgepakte joden te werk werden gesteld. Vaak kampen, die in de crisisjaren dienst hadden gedaan als werkverschaffingsproject. Kleine kampen. Soms dertig man, soms een paar honderd. Op het grondgebied van de voormalige gemeente Ruinen bevonden zich een viertal kampen, waarvan kamp Gijsselte de grootste capaciteit had, te weten 240 personen. In dit kamp waren voornamelijk joodse mannen uit Amsterdam en Groningen ondergebracht, die paden moesten aanleggen en heide ontginnen.
De meeste kampen, waaronder ook kamp Gijsselte, zijn overwoekerd. Nagenoeg niets doet meer aan de tijd van de oorlog terugdenken. Slechts een soort aarden wal, waar Duitsers na het afvoeren van de joden hun schietoefeningen hielden is zichtbaar.
Giften voor de steen in Gijsselte kunnen worden gestort op rekening 95.87.93.921 van de SNS‑bank in Ruinen, ten name van Stichting Joods Monument in Ruinen en onder vermelding van ‘gedenkteken joods werkkamp’.
O.a. DvhN
